Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie

Exploitatie

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Exploitatie
+ = voordeel - = nadeel Voorjaarsnota Meerjarenperspectief
Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie 2026 2027 2028 2029 2030
Lasten
Indexaties -1.040 -21.570 -21.570 -21.570 -21.570
Kleine afwijkingen -49.000 -1.200 -1.200 -1.200 -1.200
Specifieke uitkeringen
Aanpassing Brede SPUK -65.880
Autonome ontwikkelingen
Afronding project Driewegsluis (storting in reserve) -107.600
Aanpassing beleid/Nieuw beleid
Onderzoeken sportaccommodaties -30.000
Volwassenenfonds verhogen -6.000 -6.000 -6.000 -6.000 -6.000
IDO - overheidsbrede dienstverlening -24.500 -24.500 -24.500 -24.500 -24.500
Wet stelsel openbare bibliotheekvoorziening (zorgplichtgelden) -100.000
't Polderhuus - 't Honk -75.000 -2.000.000
Verhogen budget Recreatie & Toerisme irt toeristenbelasting -20.000 -20.000 -20.000 -20.000 -20.000
Aankoop woning en perceel Driewegsluis -7.800 -25.000 -25.000 -25.000 -25.000
Totaal lasten -486.820 -2.098.270 -98.270 -98.270 -98.270
Baten
Kleine afwijkingen 17.400 17.400 17.400 17.400 15.200
Specifieke uitkeringen
Aanpassing Brede SPUK 51.460
Totaal baten 68.860 17.400 17.400 17.400 15.200
Totaal programma 5 -417.960 -2.080.870 -80.870 -80.870 -83.070
Mutaties reserves
Storting afronding project Driewegsluis in dekk.res. 107.600
Storting budget 't Polderhuus - 't Honk in de reserve inv.ambities 2.000.000
Totaal mutatie reserves programma 5 107.600 2.000.000

Toelichting exploitatie

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Toelichting exploitatie

Indexaties
Op basis van onze uitgangspunten indexeren we onze budgetten niet en hanteren we in principe de nullijn. Bij uitzondering wordt van deze nullijn afgeweken als blijkt dat dit uitgangspunt niet is uit te voeren. Of als we als gemeente op basis van een overeenkomst/contract verplicht zijn te indexeren.

Kleine afwijkingen
Conform onze financiële verordening worden alleen afwijkingen groter dan € 50.000 toegelicht. De kleine afwijkingen worden wel financieel verwerkt. In de tabel staat het totaal van de kleine afwijkingen binnen dit programma.

Specifieke uitkeringen
Aanpassing Brede SPUK
De beschikking voor Brede SPUK 2026 is ontvangen. Dit is het laatste jaar dat we deze middelen ontvangen. Er is een korting op deze middelen toegepast, maar ook zijn er extra middelen toegevoegd voor mentale gezondheid. De verhoging van de baten en lasten zorgen ervoor dat de begroting weer gelijk is aan de ontvangen middelen. 

Autonome ontwikkelingen
Afronding project Driewegsluis
Het project herinrichting Driewegsluis wordt naar verwachting in 2026 opgeleverd en de bouw van het sanitairgebouw is momenteel in uitvoering. Tijdens de uitvoering zijn enkele kosten gestegen, onder andere door een noodzakelijke boring voor nutsvoorzieningen, aanvullend onderzoek aan de brug bij het paviljoen en een langere inzet van de projectleider. Daarnaast worden de paden verbeterd om de rolstoeltoegankelijke bereikbaarheid van het sanitairgebouw te waarborgen.
De kapitaallasten van dit project worden gedekt vanuit de dekkingsreserve kapitaallasten. Het extra krediet moet daarom (inclusief rentecomponent) in de dekkingsreserve worden gestort.

Aanpassing beleid/nieuw beleid
Onderzoeken sportaccommodaties
Er bestaat een duidelijke behoefte aan regievorming op het gebied van sportaccommodaties en sportinfrastructuur. Deze opgave vraagt echter om een integrale, planmatige en strategische benadering binnen een bredere ontwikkelagenda. De gemeente neemt hierin de regierol. Er wordt voorgesteld om voor de twee dorpen Wolvega en Noordwolde onderzoeken uit te voeren naar mogelijke nieuwe locaties voor sportverenigingen.

Volwassenenfonds verhogen
Afgelopen jaar is het budget voor het volwassenenfonds volledig benut. Door verhoging van het budget kan de continuïteit van de ondersteuning voor volwassenen worden gewaarborgd en kan worden aangesloten bij de stijgende kosten.

IDO - overheidsbrede dienstverlening
In voorgaande jaren stelde het Rijk via een SPUK-regeling middelen beschikbaar voor het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO). Voor 2026 zijn deze middelen niet langer specifiek gekoppeld aan de bibliotheek.
De algemene middelen zijn bedoeld voor overheidsbrede dienstverlening, gericht op laagdrempelige en empathische ondersteuning van inwoners bij vragen en regelzaken met de (digitale) overheid. Stichting Bibliotheken Zuidoost Fryslân (BZOF) vervult deze rol al jaren en biedt deze diensten ook in 2026 aan onze inwoners. Het voorstel is om deze middelen structureel beschikbaar te stellen aan BZOF.

Wet stelsel openbare bibliotheekvoorziening (zorgplichtgelden)
Als voorbereiding op de vernieuwde Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (Wsob), die naar verwachting op 1 januari 2027 in werking treedt, heeft het Rijk zowel in 2025 als in 2026 € 100.000 beschikbaar gesteld via de algemene middelen.
Het voorstel is om deze middelen aan Stichting Bibliotheken Zuidoost Fryslân (BZOF) beschikbaar te stellen. BZOF kan dit gebruiken om zich goed voor te bereiden op de nieuwe wet. Deze voorbereiding draagt eraan bij dat de bibliotheken in onze gemeente op meerdere vlakken een volwaardige bibliotheek worden.

't Polderhuus - 't Honk
Om verder invulling te kunnen geven aan de uitvoering van de voorkeurscenario’s voor ’t Polderhuus en ‘t Honk is er een voorbereidingskrediet van € 75.000 nodig voor ambtelijke inzet en verder uitwerking van de plannen. 

In de onderzoeksrapporten worden er ramingen gegeven voor de verschillende investeringen. Daarnaast zijn de voorkeursscenario’s in verschillende samenstellingen mogelijk. Uitgaande van het uitgangspunt dat de gemeente gedeeltelijk bijdraagt aan de stichtingskosten, wordt voorgesteld om een bedrag van € 2.000.000 te reserveren in het Dynamisch Investeringsprogramma.

Verhogen budget Recreatie & Toerisme
Voorgesteld wordt om de budgetten beschikbaar voor recreatie & toerisme gelijk te maken met de inkomsten toeristenbelasting (zie baten bij algemene dekkingsmiddelen). Door deze middelen gericht in te zetten voor recreatie en toerisme ontstaat ruimte voor investeringen in kwaliteit, aantrekkelijkheid en duurzaamheid van het aanbod. Hiermee wordt invulling gegeven aan een transparante en doelmatige besteding van de toeristenbelasting, waarbij de opbrengsten ten goede komen aan de sector die deze genereert.

Aankoop woning en perceel Driewegsluis
Er wordt een investeringskrediet gevraagd voor de aankoop van de woning met perceel aan de Lindedijk 2 te Nijetrijne (Driewegsluis), aangeboden door de provincie Fryslân. De locatie ligt strategisch binnen het recreatieve gebied Driewegsluis. Met deze aankoop kan de gemeente de samenhang in eigendom vergroten en de regie op toekomstige recreatieve en toeristische ontwikkelingen behouden. Dit sluit aan bij de Recreatieve en Toeristische Visie 2026-2031 en voorkomt verlies aan invloed op dit gebied. De raad ontvangt hierover nog een afzonderlijk raadsvoorstel. We houden rekening met de structurele kosten, deze bestaan uit kapitaallasten (€ 19.000) en verwachte onderhoudskosten (€ 6.000). 

Subsidieplafonds

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Subsidieplafonds

Muziekonderwijs
Jaarlijks verstrekt de gemeente subsidie voor muziekonderwijs aan scholen en muziekverenigingen. Scholen ontvangen hierbij een vast bedrag per leerling en muziekverenigingen ontvangen, afhankelijk van het behaalde muziekdiploma, een vergoeding van 40–60% van het lesgeld. In de gemeentebegroting 2026 zijn per school en muziekvereniging subsidieplafonds vastgesteld. Stichting Matthijsje, Muziekvereniging De Woudklank en Muziekvereniging Euphonia hebben echter een toename van het aantal leerlingen, waardoor zij méér subsidie hebben aangevraagd dan binnen hun huidige plafond mogelijk is. Wij stellen de raad daarom voor om de subsidieplafonds voor deze drie partijen eenmalig te verhogen, aangezien binnen het totale budget voor muziekonderwijs ruimte is. Het voorstel betreft de volgende aanpassingen:

  • Stichting Matthijsje: van € 1.980 naar € 2.040
  • Muziekvereniging De Woudklank: van € 4.000 naar € 4.500
  • Muziekvereniging Euphonia: van € 13.658 naar € 16.752

Bibliotheek
Ook Stichting Bibliotheken Zuidoost Fryslân (BZOF) ontvangt jaarlijks een begrotingssubsidie van de gemeente. Er wordt voorgesteld om middelen voor overheidsbrede dienstverlening (IDO) en Wet stelsel openbare bibliotheekvoorziening (zorgplichtgelden) beschikbaar te stellen aan de bibliotheek. Hiervoor is het nodig dat het subsidieplafond 2026 wordt verhoogd van € 592.974 naar € 717.474.