Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie

Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid

Sport en Bewegen
Onderzoek toekomstige sportlocaties 
In de gemeente Weststellingwerf werken we aan een toekomstbestendig sportaanbod. Sport en bewegen zijn belangrijk voor onze inwoners. We willen dat iedereen kan blijven sporten. Tegelijk zien we dat veel verenigingen te maken hebben met vragen over de toekomst. Denk aan verduurzaming en het onderhoud van accommodaties op de lange termijn. Als gemeente willen we hierin overzicht en richting bieden. Daarom zijn we in 2026 gestart met een verkenning naar mogelijke toekomstscenario’s voor sportaccommodaties. Deze verkenning wordt in 2027 afgerond.

Sportaccommodaties
We willen blijven investeren in sportaccommodaties. In het recent vastgestelde sportbeleid zijn sportverenigingen uitgenodigd om met goede plannen te komen met betrekking tot hun accommodatie. Veel verenigingen zijn daar mee aan de slag gegaan en hebben plannen gemaakt voor renovatie, uitbreiding, verduurzaming of modernisering van hun accommodaties. Vanuit de bestaande budgetten met betrekking tot groot onderhoud kunnen deze plannen niet worden gedekt. Daarom wordt er vanuit het coalitieakkoord in de periode 2026-2030 incidenteel € 2.000.000 vrijgemaakt om de voortgang van deze plannen financieel te kunnen ondersteunen. Deze incidentele middelen zijn gereserveerd in de dynamische investeringsagenda.

Olympische spelen 2030
Wij zijn content met de organisatie van het langebaanschaatsen in Thialf tijdens de Olympische spelen 2030. Met de sectoren sport, recreatie en toerisme beraden wij ons over mogelijke kansen. Zie ook programma 3.

Aflopen baten Brede SPUK Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA)
De Brede SPUK-regeling loopt af per 2026. Met deze regeling werden activiteiten in programma 5 gefinancierd op het gebied van brede regeling combinatiefunctionarissen en het Lokaal Sport Akkoord. In de begroting houden we nu structureel rekening met een subsidie aan Sport Fryslân op hetzelfde niveau als 2026 (zie bijlage 2). Vanaf 2027 worden verschillende onderdelen van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) voortgezet binnen het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Ook wordt er gesproken over een losse SPUK voor het onderdeel sport & bewegen. De financiële uitwerking van deze nieuwe afspraken is nog niet volledig bekend. Daarom verwerken we de gevolgen (mochten deze dan bekend zijn) in de Voorjaarsnota 2027. 

Kunst en Cultuur
Nota Kunst en Cultuur
In 2027 komt er een nieuwe nota Kunst en Cultuur. Deze nieuwe nota dient als strategie voor de komende jaren. Aansluitend hierop wordt in 2027 ook gekeken of de huidige cultuursubsidieregelingen in voldoende mate aansluiten bij de huidige situatie van cultuurbeoefening en culturele uitingen.

Bibliotheek 
De verwachting is dat de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen vanaf juli 2027 wordt aangepast met een nieuwe verplichting voor gemeenten. Het Rijk wil dat elke gemeente een volwaardige bibliotheek heeft. Gemeenten krijgen daarvoor aanvullende middelen in de algemene uitkering en vanaf 2027 ook een wettelijke taak (zorgplicht), waarbij onder andere het opstellen van een vierjarig meerjarenplan hoort. In OWO verband wordt de voorbereiding op de nieuwe Wet opgepakt in samenwerking met de Bibliotheek Zuidoost Fryslân.     

Radio Weststellingwerf Centraal en de vorming streekomroep ‘De Werven’.
Vanaf 2028 komt er een nieuw omroepbestel voor lokale omroepen, wettelijk vastgelegd in de herziene Mediawet. Een belangrijk onderdeel van de nieuwe wet is dat er streekomroepen worden opgericht die een groter gebied bedienen dan voorheen de lokale omroepen deden. Doel van de wetgever is een sterkere lokale journalistieke omroep realiseren. Weststellingwerf valt daarbij onder de nieuwe streekomroep ‘De Werven’ samen met gemeenten Ooststellingwerf, Westerveld en Steenwijkerland. De bedoeling is dat lokale omroepen opgaan in de streekomroep. In plaats van de huidige financiering vanuit het gemeentefonds voor de lokale omroep, worden de streekomroepen direct ondersteund vanuit het Rijk. Daarmee vervalt die taak voor de gemeente vanaf 2028. De gemeente blijft een taak houden bij de aanwijzing van de streekomroep als publieke omroep in gezamenlijkheid met de andere gemeenten. In 2027 zal de gemeente zich richten op de voorbereidingen van deze nieuwe opzet van de streekomroep. 

Wat willen we bereiken?

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Doelstellingen

Sport en bewegen

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Doelstellingen - Sport en bewegen

Wat willen we bereiken?

Sport en bewegen zijn belangrijk voor de samenleving. Ze zorgen voor een betere gezondheid, een actieve leefstijl, een sterkere mentale weerbaarheid en meer sociale contacten. 
Onze ambitie is het creëren van een toegankelijk sportklimaat waarbinnen iedere inwoner van Weststellingwerf op een plezierige manier kan sporten en bewegen ondersteund door een sterk verenigingsleven en een goed ingerichte openbare ruimte. Het sportbeleid draagt hiermee bij aan gezondheid en bredere maatschappelijke doelen binnen het sociaal domein.

Wat gaan we daarvoor doen

Versterken van het kunst- en cultuuraanbod in Weststellingwerf

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Doelstellingen - Versterken van het kunst- en cultuuraanbod in Weststellingwerf

Wat willen we bereiken?

Kunst en cultuur zijn om meerdere redenen van belang voor de Weststellingwerfse samenleving. Kunst en cultuur hebben een verbindende functie voor inwoners van de gemeenschap. Wij zien kunst en cultuur in al haar verschijningsvormen als een onlosmakelijk deel van ons leven. Cultuurbevordering, talentontwikkeling en het versterken en stimuleren van culturele activiteiten zijn belangrijke instrumenten om uitvoering te geven aan deze doelstelling. Wij willen de komende jaren het kunst- en cultuuraanbod in Weststellingwerf verder stimuleren. Specifieke aandacht is hierbij het publieksbereik. 

Versterken culturele participatie en culturele educatie
Wij willen ook in 2027 dat elke inwoner van Weststellingwerf laagdrempelig toegang heeft tot het beoefenen van en/of deelnemen aan kunst en cultuur. Ook stimuleren we actief talentontwikkeling bij kinderen en jongeren. Daarnaast zijn cultuurbevordering en het stimuleren van culturele activiteiten belangrijke elementen voor de inzet in 2027.

Het Stellingwerfs
Het stimuleren van het Stellingwerfs is een belangrijk focuspunt. Dit wordt op verschillende manieren gedaan, zo heeft de gemeente samen met andere overheidsinstellingen het Convenant Nedersaksisch ondertekend, waarbij periodieke overleggen plaatsvinden. Ook werken wij samen met gemeente Ooststellingwerf en provincie Fryslân aan het Stellingwerfs zoals het gezamenlijk structureel ondersteunen van de Stellingwarver Schrieversronte.

Bibliotheek
Er wordt gevraagd om een versteviging van de ondersteuning voor de doorontwikkeling van de bibliotheek met betrekking tot de maatschappelijke taken die daaraan verbonden zijn.

Museum Weststellingwerf
Weststellingwerf heeft een rijke geschiedenis. Wij vinden het belangrijk dat deze geschiedenis zichtbaar blijft voor inwoners en bezoekers. Er is nadrukkelijk een wens om te komen tot een “Museum Weststellingwerf” waarbij bestaande organisaties en culturele instellingen bij elkaar gebracht worden om die rijke geschiedenis van Weststellingwerf te laten zien. We gaan in 2027 hierover in gesprek met betrokken partijen. 

Cultuurcluster
Op dit moment spelen er zich verschillende ontwikkelingen af op het gebied van cultuur. De ontwikkeling van het Groene Hart met daarin het Theater op de Hoogte en Huis op de Hoogte is een van die ontwikkelingen. Een andere ontwikkeling is de opdracht die bibliotheken hebben om zich te transformeren naar de functie van maatschappelijke bibliotheek. Deze ontwikkeling is te begrijpen als een verschuiving van ‘collectie’ naar ‘connectie’. Bibliotheken zijn niet langer verzamelingen van boeken, maar bieden tal van maatschappelijke activiteiten aan. Ook biedt dit kansen voor versterking van de sociale basis. Al deze ontwikkelingen maken dat we nu op een moment zijn gekomen om dit beleidsmatig effectief samen te brengen in een nieuw op te richten “cultuurcluster” in het Groene Hart van Wolvega waarbij het geheel meer is dan de som der delen. Wij werken dit verder uit in het collegeprogramma. In 2027 gaan wij bezig met het onderzoeken van de mogelijkheden van dit nieuwe perspectief. 

Nationaal Vlechtmuseum
Wij gaan in 2027 samen met het Nationaal Vlechtmuseum kijken of de positie van het Vlechtmuseum nog verder kan versterken en onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om het museum een nog prominentere plaats te geven binnen het Friese & regionale museumaanbod. Ook willen wij de digitalisering van historische archieven en erfgoedcollecties stimuleren in 2027 zodat deze beter toegankelijk worden voor inwoners, onderzoekers en toekomstige generaties.

Wat gaan we daarvoor doen

Bevorderen recreatie en toerisme Weststellingwerf

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Doelstellingen - Bevorderen recreatie en toerisme Weststellingwerf

Wat willen we bereiken?

Het verder bevorderen van recreatie en toerisme in Weststellingwerf. De sector biedt mogelijkheden voor economische groei en versterkt de verbinding tussen onze inwoners. Daarnaast bevordert het de leefbaarheid en het welzijn van onze inwoners en het verhoogt de aantrekkingskracht van onze gemeente voor zowel bezoekers als inwoners. Met de vaststelling van de nieuwe toeristische visie wordt een extra stap in het verder ontwikkelen van deze sector in onze gemeente gezet. 

Wat gaan we daarvoor doen

Sport-, recreatie- en cultuuraccomodaties

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Doelstellingen - Sport-, recreatie- en cultuuraccomodaties

Wat willen we bereiken?

De gemeente faciliteert maatschappelijke activiteiten door het beschikbaar stellen, beheren en onderhouden van vastgoed voor sport, cultuur en recreatie. Hiermee blijft het maatschappelijk vastgoed toegankelijk, veilig en functioneel voor inwoners en gebruikers.

Wat gaan we daarvoor doen

Wat mag het kosten

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Wat mag het kosten
Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2025 Begroting 2026 Begroting 2027 Begroting 2028 Begroting 2029 Begroting 2030
Lasten
5-1 Sportbeleid en activering -577 -619 -598 -604 -598 -604
5-2 Sportaccommodaties -2.595 -2.575 -2.180 -2.308 -2.312 -2.356
5-3 Cultuurpresentatie cultuurproductie en -522 -457 -468 -536 -468 -468
5-4 Musea -96 -115 -117 -117 -117 -117
5-5 Cultureel erfgoed -71 -67 -65 -155 -154 -153
5-6 Media -721 -737 -650 -650 -650 -650
5-7A Prog 5 Openbaar groen (openlucht)recr. -623 -733 -771 -772 -771 -771
Totaal Lasten -5.205 -5.303 -4.849 -5.142 -5.070 -5.119
Baten
5-1 Sportbeleid en activering 184 156 0 0 0 0
5-2 Sportaccommodaties 673 618 618 618 618 618
5-5 Cultureel erfgoed 3 15 15 15 15 15
5-6 Media 27 0 0 0 0 0
5-7A Prog 5 Openbaar groen (openlucht)recr. 18 17 17 17 17 17
Totaal Baten 905 806 650 650 650 650
Saldo van lasten en baten -4.300 -4.496 -4.199 -4.492 -4.420 -4.469
Onttrekkingen
0-10B Mutaties reserves 0 20 116 463 458 453
Stortingen
0-10B Mutaties reserves -518 -108 0 0 0 0
Mutaties reserves -518 -88 116 463 458 453

Toelichting wat mag het kosten

Terug naar navigatie - Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie - Toelichting wat mag het kosten

Begroting 2027 ten opzichte van de begroting 2026
Lasten
Sportaccommodaties
In 2026 was € 350.000 extra begroot voor investeringen bij SV Olyphia. 

Media
In 2025 en 2026 heeft Stichting Bibliotheken Zuidoost Fryslân een extra bijdrage ontvangen van € 100.000 vooruitlopend op de nieuwe Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen.

Baten
Sportbeleid en activering
In 2026 ontvingen we nog baten vanuit de Brede SPUK-regeling voor de onderdelen brede regeling combinatiefunctionarissen en het Lokaal Sport Akkoord. Vanaf 2027 worden verschillende onderdelen van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) voortgezet binnen het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Ook wordt er gesproken over een losse SPUK voor het onderdeel sport & bewegen. De financiële uitwerking van deze nieuwe afspraken is nog niet volledig bekend. Daarom verwerken we de gevolgen (mochten deze dan bekend zijn) in de Voorjaarsnota 2027. 

Begroting 2027 en meerjarenperspectief
Lasten
Sportaccommodaties
De kapitaallasten vanuit de MJOP's voor (met name) zwembad de Steense lopen de komende jaren op door investeringen. 

Cultuurpresentatie cultuurproductie en cultuurparticipatie
We begroten 3-jaarlijkse een subsidie voor Arcadia, deze is begroot voor 2028. 

Cultureel erfgoed
Door de aankoop van het vastgoed in het centrum van Wolvega en door investeringen in Molen de Windlust (MJOP) lopen de kapitaallasten de komende jaren op.

Mutatie reserves
De onttrekking van de reserves betreft de dekking van kapitaallasten van diverse projecten.
De storting in de reserve in 2026 betreft een eenmalige storting in de dekkingsreserve kapitaallasten voor het project Driewegsluis.