Jaarrekening - Overzicht van baten en lasten

Inhoud

Overzicht baten en lasten

Overzicht baten en lasten

x € 1.000
Programmarekening 2020 Baten Lasten Saldo
Rekening 2020 Actuele begroting Prim. begroting Rekening 2020 Actuele begroting Prim. begroting Rekening 2020 Actuele begroting Prim. begroting
Saldo van baten en lasten
Programma
0 Bestuur en Ondersteuning 327 308 308 -2.622 -2.575 -2.571 -2.295 -2.267 -2.263
1 Veiligheid 40 51 51 -1.636 -1.646 -1.589 -1.596 -1.595 -1.538
2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat 141 106 106 -6.215 -6.581 -6.602 -6.074 -6.476 -6.497
3 Economie 434 505 505 -728 -705 -705 -294 -201 -200
4 Onderwijs 884 961 994 -3.796 -3.883 -3.871 -2.912 -2.922 -2.877
5 Sport, Cultuur en Recreatie 477 601 541 -3.906 -4.130 -4.005 -3.428 -3.529 -3.464
6 Sociaal Domein 11.121 7.900 7.815 -35.377 -33.224 -31.362 -24.255 -25.323 -23.547
7 Volksgezondheid en Milieu 5.451 5.336 5.246 -7.381 -7.447 -7.227 -1.930 -2.111 -1.981
8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing 2.309 2.071 2.071 -3.313 -3.308 -3.418 -1.004 -1.237 -1.348
Algemene dekkingsmiddelen
Overzicht algemene dekkingsmiddelen 55.402 53.635 52.937 -326 -2.729 -2.729 55.076 50.906 50.207
Gerealiseerde kosten Overhead
Overzicht kosten overhead 5.868 5.845 5.517 -14.260 -14.043 -13.545 -8.391 -8.199 -8.028
Onvoorziene uitgaven
Overzicht onvoorziene uitgaven - - - - -30 -30 - -30 -30
Vennootschapsbelasting
Overzicht vennootschapsbelasting - - - -0 - - -0 - -
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten 82.456 77.319 76.090 -79.559 -80.303 -77.656 2.897 -2.984 -1.566
Mutaties reserves
Toevoeging/onttrekking aan reserves
2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat 12 - - - - - 12 - -
5 Sport, Cultuur en Recreatie 400 420 400 - - - 400 420 400
6 Sociaal Domein 8 60 - - - - 8 60 -
7 Volksgezondheid en Milieu 349 276 276 -26 -25 -25 323 251 251
8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing - 128 100 -2.299 - - -2.299 128 100
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten 769 884 776 -2.325 -25 -25 -1.556 859 751
Resultaat 83.225 78.203 76.867 -81.884 -80.328 -77.681 1.341 -2.125 -814

Programma 0 Bestuur en Ondersteuning

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
0.1 Bestuur 1.784 1.581 1.584 -203
0.2 Burgerzaken 832 994 987 162
0.8 Overige baten en lasten 6 0 0 -6
Totaal Lasten 2.622 2.575 2.571 -47
Baten
0.1 Bestuur -67 -51 -51 16
0.2 Burgerzaken -260 -257 -257 3
Totaal Baten -327 -308 -308 19
Saldo van lasten en baten -2.295 -2.267 -2.263 28

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn hoger (nadeel van € 47.000) en de baten zijn hoger (voordeel van € 19.000). Dit is per saldo een nadeel van € 28.000 ten opzichte van begroot.

Lasten
Bestuur
De lasten zijn € 203.000 hoger dan begroot. Dit wordt met name veroorzaakt door een extra dotatie aan de voorziening voor de pensioenen (gewezen) wethouders (nadeel € 206.000). De landelijke rekenrente is opnieuw gedaald (2020: 0,290 %, 2021:0,082 %). Op basis van de wet- en regelgeving moeten we nu extra geld aan de voorziening toevoegen, zodat we zeker weten dat er in de toekomst voldoende beschikbaar is voor de uitkering van de pensioenen. Daarnaast is er een extra dotatie gedaan aan de voorziening voor de ontslaguitkeringen wethouders (€74.000). De begrote salarissen voor b&w waren €41.000 te laag ingeschat. Daarnaast hebben we op dit taakveld ook een voordeel gehad op het Werkbudget bestuurlijke vernieuwing (€27.000), vanwege de coronapandemie is een en ander niet in 2020 gerealiseerd. 

Burgerzaken
In het collegeprogramma is het opstellen van een Beleidsplan (digitale) Dienstverlening in 2020 opgenomen. Om verschillende redenen (onder andere capaciteit en corona) is het opstellen van het beleidsplan Dienstverlening vertraagd. Eind 2020 is een projectopdracht “opstellen beleidsplan Dienstverlening” vastgesteld door het college van b&w. In deze projectopdracht is opgenomen dat het beleidsplan in 2021 opgesteld wordt en dat het voor dit project beschikbare budget (€50.000) in 2021 ingezet wordt voor het inhuren van de benodigde kennis en expertise die we zelf niet in huis hebben.
Daarnaast zijn er minder kosten (€100.000) doorbelast naar het taakveld burgerzaken, dit geeft een voordeel op het taakveld. Deze kosten bestaan uit de doorbelaste loonkosten, ICT-kosten, afschrijvingen en rente.

Baten
Bestuur
Geen bijzonderheden.

Burgerzaken
Geen bijzonderheden.

Programma 1 Veiligheid

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.429 1.419 1.408 -10
1.2 Openbare orde en veiligheid 206 227 182 21
Totaal Lasten 1.636 1.646 1.589 11
Baten
1.1 Crisisbeheersing en brandweer -2 0 0 2
1.2 Openbare orde en veiligheid -38 -51 -51 -13
Totaal Baten -40 -51 -51 -11
Saldo van lasten en baten -1.596 -1.595 -1.538 1

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn lager (voordeel € 11.000) en de baten zijn lager (nadeel € 11.000). Per saldo een nadeel van € 1.000. Dit komt doordat de bedragen bij de baten en de lasten afgerond zijn op duizendtallen.

Lasten
Geen bijzonderheden.

Baten
Geen bijzonderheden.

Programma 2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
2.1 Verkeer en vervoer 4.252 4.409 4.346 157
2.3 Recreatieve havens 46 89 90 43
2.4 Economische havens en waterwegen 5 2 14 -2
2.5 Openbaar vervoer 15 20 20 5
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 1.898 2.061 2.132 163
Totaal Lasten 6.215 6.581 6.602 367
Baten
2.1 Verkeer en vervoer -40 -11 -11 29
2.3 Recreatieve havens -22 -31 -31 -9
2.5 Openbaar vervoer -1 -6 -6 -5
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie -78 -58 -58 21
Totaal Baten -141 -106 -106 35
Saldo van lasten en baten -6.074 -6.476 -6.497 -402
Onttrekkingen
0.10 Mutaties reserves 12 0 0 -12

Toelichting hoeveel heeft het gekost

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn lager (voordeel van € 367.000) en de baten zijn hoger (voordeel van € 35.000). Dit is per saldo een voordeel van € 402.000 ten opzichte van begroot.

Lasten 
Verkeer en vervoer
Op het taakveld Verkeer en vervoer is een positief saldo gerealiseerd van € 157.000. Er zijn wat budgetten waar een tekort op is , maar ook waar een overschot op is. Hieronder worden de grootste afwijkingen toegelicht:

  • Door capaciteitsproblemen in de voorbereiding zijn een aantal opdrachten voor onderhoud niet tijdig gegeven. Hierdoor is er €82.000 aan werkzaamheden niet uitgevoerd in 2020.
  • Op het budget straatreiniging is een positief saldo gerealiseerd. Dit heeft te maken met het feit dat wij het onkruid bestrijden in eigen beheer hebben uitgevoerd en daardoor sneller kunnen inspelen op de omstandigheden, wij de goten vaker vegen en de droge zomer van afgelopen jaar, waardoor het onkruid niet hard groeide.
  • Het onderhouden van zand- en schelpenpaden kent een overschrijding van € 20.000. Het huidige budget is te laag om de in onze gemeente aanwezige zandpaden op het juiste niveau te houden. De extra kosten zijn opgevangen binnen het taakveld. 
  • Het voorbereidingsbudget projecten openbare ruime is in 2020 wel gebruikt om kosten te kunnen betalen die gemaakt worden in de voorbereiding. Echter, op het moment dat het project ook daadwerkelijk gaat leiden tot een investering, nemen we deze kosten op als een immaterieel vast actief op de balans. Zo kunnen we de voorbereidingskosten in later stadium toerekenen aan het daadwerkelijke project. Daarom wordt er op dit budget nu een positief saldo behaald van € 100.000. 
  • De budgetten voor onderhoud van de bermen, openbare verlichting, verkeersmaatregelen (belijning op de wegen), onderhoud asfaltwegen en elementenverhardingen kennen allemaal en geringe overschrijding. 

Recreatieve havens
Onder dit taakveld valt de haven bij de Driewegsluis. In 2020 is als gevolg van de coronacrisis het vaarseizoen wat anders verlopen dan normaal. Wij hebben er in 2020 voor gekozen om de havenmeesters zelf in dienst te nemen en niet in te huren. Dit heeft een besparing opgeleverd. Ook de inkomsten uit liggelden zijn lager dan begroot. Dit heeft alles te maken met het verlagen van de tarieven rondom het eiland, maar zeker ook met de gevolgen van de coronacrisis. 

Openbaar groen en (openlucht) recreatie
De kosten voor het openbaar groen vallen in 2020 lager uit dan begroot (€ 163.000 voordelig). Dit komt mede omdat van de incidentele middelen (project Dorp. landschap, baggeren en biodiversiteit en het bomenbeleidsplan) niet alle geplande activiteiten zijn uitgevoerd. Dit levert een voordeel van € 59.000 op. Ook is het onderhoudsbudget voor de woonrijpe delen van de Lindewijk niet volledig gebruikt (voordeel € 61.000) en zijn er minder personeelskosten doorbelast (voordeel € 43.000). 

Baten 
Verkeer en vervoer
De baten op dit taakveld liggen hoger dan begroot. Dit heeft te maken met de degeneratievergoedingen die wij ontvangen van aannemers die onze stoepen en straten open breken om bij de kabels en leidingen te kunnen komen. Een degeneratievergoeding is een vergoeding voor kosten die voortkomen uit de werkzaamheden, zoals kapotte stoeptegels, maar ook verzakkingen. 

Mutaties reserves
De mutatie in de reserve betreft een onttrekking aan de algemene reserve als gevolg van het overhevelen van het budget uit 2019 voor het project Dorp, landschap en biodiversiteit. 

Investeringen

x € 1.000
Investeringen Totaal krediet krediet 2020 Realisatie 2020 Restant 31/12/2020 Overschot / tekort 2020 Naar 2021
Vervangingsbudget openbare verlichting 378 323 116 207 0 207
Uitvoeringsplan bermen 2.638 698 20 678 0 678
Vervanging installatie brug Nijelamer 225 225 13 212 0 212
Reconstructie Lemsterweg 600 600 10 590 0 590
Verbeteren bereikbaarheid station 970 183 34 149 0 149
Eindtotaal 4.811 2.029 193 1.836 0 1.836

Toelichting op investeringen

Vervangingsbudget openbare verlichting
In 2019 zijn we gestart met de versnelde vervanging van verlichtingsarmaturen door energiezuinige led-verlichting. Deze versnelde vervanging wordt in 2021 afgerond.

Uitvoeringsplan bermen
Uitvoeringsplan bermen van 2018, 2019, 2020 is on hold gezet om eerst de glasvezel in de bermen aan te brengen. Dit is eind 2020 door de kabelmaatschappijen afgerond. In 2021 gaat het uitvoeringsplan bermen van de gemeente in uitvoering.

Vervanging installatie brug Nijelamer
In 2020 zijn er alleen voorbereidingskosten geweest. De uitvoering wordt gedaan in 2021.

Reconstructie Lemsterweg
Reconstructie is geen duurzame oplossing. Er volgt een planwijziging om toch binnen budget te blijven. Uitvoering doorgeschoven naar 2021.

Verbeteren bereikbaarheid station
In 2019 is het project reeds gerealiseerd en opgeleverd. In 2020 zijn de laatste werkzaamheden afgerond. Echter, de eindoplevering moet nog plaatsvinden en hier kunnen nog kosten uit naar voren komen. De verwachting is dat wij dit in de eerste maanden van 2021 kunnen afsluiten. 

Programma 3 Economie

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
3.1 Economische ontwikkeling 66 92 92 25
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 478 487 487 9
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 145 83 83 -62
3.4 Economische promotie 38 44 44 5
Totaal Lasten 728 705 705 -23
Baten
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur -418 -487 -487 -69
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen -16 -18 -18 -2
Totaal Baten -434 -505 -505 -71
Saldo van lasten en baten -294 -201 -200 93

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn hoger (nadeel van € 23.000) en de baten zijn lager (nadeel van € 71.000). Dit is per saldo een nadeel van € 93.000 ten opzichte van begroot.

Lasten en baten
Economische ontwikkelingen
De lasten op dit taakveld zijn lager dan begroot, wat een voordeel van € 25.000 oplevert. Vooral het budget voor economische aangelegenheden is niet volledig benut. Dit is een gevolg van het cornonavirus waardoor bijvoorbeeld fysieke bijeenkomsten niet zijn georganiseerd.

Fysieke bedrijfsinfrastructuur
Het taakveld fysieke bedrijfsinfrastructuur betreft onder andere de grondexploitaties van de bedrijventerreinen, maar ook de warme gronden (voormalig NIEGG). De lasten zijn hoger dan het begrote bedrag, de baten zijn wat lager. In de jaarrekening treffen wij de voorzieningen of winstnemingen die volgens de regelgeving nodig zijn bij een grondexploitatie. Het verschil tussen de baten en lasten heeft betrekking op de getroffen voorzieningen voor De Plantage en Noord West III en verlaging van de voorziening voor Uitbreiding Schipsloot . Een nadere toelichting vindt u in de paragraaf grondbeleid en onder toelichting op de balans onder voorraad (vlottende activa).

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
De afwijking op dit taakveld wordt veroorzaakt door de wijziging in de tarieven van de reclamebelasting. De verhoogde opbrengst van reclamebelasting (zie algemene dekkingsmiddelen) leidt in dit taakveld tot hogere kosten (opbrengsten en kosten zijn aan elkaar gelijk). Dit is in de begroting nog niet aangepast. 

Programma 4 Onderwijs

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
4.2 Onderwijshuisvesting 2.566 2.478 2.566 -88
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken 1.230 1.405 1.306 175
Totaal Lasten 3.796 3.883 3.871 87
Baten
4.2 Onderwijshuisvesting -510 -491 -524 19
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken -375 -470 -470 -96
Totaal Baten -884 -961 -994 -77
Saldo van lasten en baten -2.912 -2.922 -2.877 -10

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn lager (voordeel van € 87.000) en de baten zijn lager (nadeel van € 77.000). Dit is per saldo een voordeel van € 10.000 ten opzichte van begroot.

Lasten
Onderwijshuisvesting
De hogere kosten van € 88.000 worden hoofdzakelijk veroorzaakt door hogere verzekeringskosten van € 23.000 en aanschaf ontsmettingsmiddelen als gevolg van corona. De marmoleum vloer van de Heidepolle was in slechte staat en moest eerder worden vervangen dan gepland. Daarnaast zijn er ook meer overheadkosten doorbelast dan begroot. Dit laatste is een nadeel voor dit taakveld, maar valt weg tegen voordelen in doorbelastingen elders in deze jaarrekening.

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
De lagere kosten van € 175.000 worden voor € 109.000 veroorzaakt door het Lokaal Onderwijs Achterstanden Beleid (LOAB). In 2020 hebben we als gevolg van een correctie extra geoormerkte middelen ontvangen voor LOAB. Er is een reservering gedaan voor een maatregel die in 2021 van start gaat. Een voordeel van € 30.000 ontstaat doordat geen kosten zijn gemaakt voor de brede school. Als gevolg van corona hebben er geen activiteiten plaatsgevonden. Dit wordt in 2021 weer hervat. Op het budget voor de peuterspeelzalen is € 61.000 overgebleven. Dit budget fluctueert jaarlijks. Het hangt af van het aantal peuters die gebruik maken van een gemeentelijke subsidieplaats. Naar verwachting neemt het aantal in 2021 toe als gevolg van toenemende werkloosheid. Voor het beleidsveld onderwijs zijn meer overhead kosten doorbelast dan begroot.
Het leerlingenvervoer is voor een belangrijk deel van het jaar voor 80% doorbetaald vanwege omzetgarantie. Zonder corona was een overschrijding te verwachten geweest.

Baten
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Het nadelige verschil van € 96.000 wordt veroorzaakt door de LOAB. Dit heeft een directe link met de lagere uitgaven.

Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
5.1 Sportbeleid en activering 739 734 674 -5
5.2 Sportaccommodaties 1.619 1.749 1.663 130
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie 261 337 362 76
5.4 Musea 84 84 84 0
5.5 Cultureel erfgoed 182 176 176 -6
5.6 Media 455 456 456 1
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 565 595 591 30
Totaal Lasten 3.906 4.130 4.005 225
Baten
5.1 Sportbeleid en activering -61 -60 0 1
5.2 Sportaccommodaties -400 -524 -524 -124
5.5 Cultureel erfgoed -5 0 0 5
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie -12 -17 -17 -5
Totaal Baten -477 -601 -541 -124
Saldo van lasten en baten -3.428 -3.529 -3.464 -101
Onttrekkingen
0.10 Mutaties reserves 400 420 400 20

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn lager (voordeel van € 225.000) en de baten zijn lager (nadeel van € 124.000). Dit is per saldo een voordeel van € 101.000 ten opzichte van begroot.

Lasten
Sportaccommodaties
Door de beperkende coronamaatregelen zijn minder kosten € 72.000 gemaakt voor Sportcafé de Steense. De kosten voor inhuur van personeel en ook de inkopen voor de horeca zijn lager dan begroot. De kosten voor het gebruik van sportaccommodaties van derden zijn € 10.000 lager. De aanvragen van sportverenigingen, voor een bijdrage aan onderhoud van de sportvelden, zijn voor € 33.000 lager uitgevallen.

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
Als gevolg van het niet doorgaan van het cultuur educatieve programma Popwerf voor alle leerlingen primair- en voortgezet onderwijs, is het budget muziekonderwijs niet volledig gebruikt. Dit levert een voordeel van € 28.000 op. Voor het onderdeel cultuurbevordering is € 47.000 niet gebruikt. Als gevolg van corona zijn tal van incidentele culturele initiatieven niet door gegaan. Daarnaast is een deel van het beschikbare budget voor het boekwerk 'de waarde van Vrijheid' niet gebruikt.

Openbaar groen en (openlucht) recreatie
Van het budget voor promotieplan recreatie en toerisme is € 60.000 overgebleven. Het beheer van speeltuinen heeft € 17.000 minder gekost dan waar rekening werd gehouden. De doorbelasting van de overhead was echter € 45.000 hoger.

Baten
Sportaccommodaties
Het nadeel van € 124.000 op de baten wordt grotendeels veroorzaakt door de coronamaatregelen. Deze bedragen zijn inschattingen ten opzichte van de baten van vorige jaren. ( zie ook de paragraaf corona)
De zwembaden zijn het afgelopen jaar beperkt open geweest. Hierdoor zijn er minder kaartjes verkocht. Voor beide zwembaden leidt dat in totaal tot € 80.000 nadeel. De reguliere verhuur aan verenigingen is kwijtgescholden, maar dit is door het ministerie van VWS aan ons vergoed. De sporthallen en zwembaden zijn echter ook niet verhuurd geweest voor toernooien en evenementen. Dit geeft ook een nadeel van € 50.000.
In 2020 is er een kermis minder georganiseerd, hierdoor missen we pacht voor een bedrag van € 6.500. De bijdrage van het Rijk voor compensatie van btw, de SPUK SPORT bijdrage, is € 14.000 lager dan begroot. Doordat de aanvragen landelijk hoger zijn dan het beschikbare bedrag wordt er procentueel ook minder toegekend.
Bij het innen van de huur is in 2020 rekening gehouden met de coronapandemie. In een enkel geval zijn de gevolgen van de coronamaatregelen zo groot, dat de huur is opgeschort.
Met de huurder wordt in overleg gekeken naar welke betaling van de huur mogelijk is. Het is dus mogelijk dat niet het volledige bedrag wordt geïnd.

Kantine de Steense
In de begroting 2020 was nog geen reële inkomstenraming (verkopen horeca) van Sportcafé de Steense opgenomen. In de realisatie is het bedrag € 32.000 hoger, een voordeel. Dit is echter lager dan we op basis van een volledig benut exploitatiejaar verwachten. Door de coronamaatregelen is de openstelling van Sportcafé de Steense over 2020 beperkt. Daarmee zijn er ook minder verkopen uit de horeca behaald dan wanneer de openstelling regulier zou zijn geweest.

Mutaties reserves
Dit bedrag is in programma begroot voor het project dorpen, landschap en biodiversiteit. De kosten van dit project en ook de onttrekking uit de algemene reserve hiervoor staan echter bij programma 2.

Investeringen

x € 1.000
Investeringen Totaal krediet krediet 2020 Realisatie 2020 Restant 31/12/2020 Overschot / tekort 2020 Naar 2021
Investeringsbudget gemeentelijke gebouwen op basis van het MJOP 807 391 231 160 0 160
Constructiefout gymzaal Matthijsje 0 0 5 0 -5 0
Groot speelmateriaal sporthallen 96 62 34 29 0 29
Eindtotaal 903 453 270 188 -5 189

Toelichting op investeringen

Investeringsbudget gemeentelijke gebouwen op basis van het Meerjarig Onderhoudsplan (MJOP)
Op basis van de meerjarenonderhoudsplannen zijn diverse investeringen gedaan aan gemeentelijke panden. De grote zaal van sporthal de Duker is voorzien van slimme LED verlichting. De werkzaamheden zijn grotendeels in eigen beheer uitgevoerd. Dit heeft een aanzienlijke besparing opgeleverd.Door de coronapandemie zijn leveringsproblemen ontstaan bij het vervangen van de CV-ketels van de Vensterschool. De geplande werkzaamheden zijn niet meer in 2020 uitgevoerd. Begin 2021 is deze installatie aangepast, het krediet wordt in 2021 uitgegeven. De vervanging van het ventilatiesysteem van sporthal De Duker is uitgesteld door een tegenvallende aanbesteding. Deze aanpassing willen wij in 2021 graag combineren met het verduurzamen van dit object uit de kernportefeuille. Het krediet wordt in 2021 uitgegeven.

Constructiefout gymzaal Matthijsje
In 2019 is 90% van de kosten voor het herstel van de vloer van de gymzaal uitbetaald. In 2020 is, volgens afspraak, het restant uitbetaald ná afronding en verantwoording van het schoolbestuur.

Groot speelmateriaal sporthallen
In 2020 is voor € 34.000 nieuw speelmateriaal aangeschaft. Groot speelmaterieel moet regelmatig onderhouden worden en op den duur vervangen. Omdat we ook in 2021 nog een aantal grote speeltoestellen moeten vervangen willen we dit krediet nog eenmaal meenemen naar het volgende jaar.

Programma 6 Sociaal domein

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
0.8 Overige baten en lasten 0 0 0 0
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 1.939 2.015 2.027 76
6.2 Wijkteams 1.747 1.587 1.543 -160
6.3 Inkomensregelingen 11.748 8.951 8.990 -2.798
6.4 Begeleide participatie 4.251 4.466 4.431 215
6.5 Arbeidsparticipatie 812 1.015 1.068 203
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 1.080 1.270 1.168 190
6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6.040 6.646 4.789 606
6.72 Maatwerkdienstverlening 18- 5.869 5.316 5.417 -553
6.81 Geëscaleerde zorg 18+ 12 296 268 285
6.82 Geëscaleerde zorg 18- 1.879 1.662 1.662 -217
Totaal Lasten 35.377 33.224 31.362 -2.153
Baten
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie -272 -251 -226 21
6.2 Wijkteams -20 0 0 20
6.3 Inkomensregelingen -10.580 -7.231 -7.371 3.349
6.5 Arbeidsparticipatie -37 -23 -23 14
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) -142 -126 -196 16
6.72 Maatwerkdienstverlening 18- -38 0 0 38
6.82 Geëscaleerde zorg 18- -33 -271 0 -238
Totaal Baten -11.121 -7.900 -7.815 3.221
Saldo van lasten en baten -24.255 -25.323 -23.547 -1.068
Onttrekkingen
0.10 Mutaties reserves 8 60 0 52

Toelichting op totaal tabel

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn hoger (nadeel van € 2.153.000) en de baten zijn hoger, voordeel van € 3.221.000). Dit is per saldo een voordeel van € 1.068.000 ten opzichte van begroot.

Voor de toelichting op de lasten en de baten zijn de taakvelden samengevoegd per beleidsveld .

Lasten, gegroepeerd naar beleidsveld

x € 1.000
Toelichting per beleidsveld: Rekening 2020 Begroting 2020 Verschil 2020
Participatie:
Arbeidsparticipatie 812 1.015 203
Begeleide participatie 4.251 4.466 215
Inkomensregelingen 11.748 8.951 -2.798
Subtotaal Participatie 16.811 14.431 -2.380
WMO:
Geëscaleerde zorg 18+ 12 296 285
Maatwerkdienstverlening 18+ 6.040 6.646 606
Maatwerkvoorzieningen (WMO) 1.080 1.270 190
Subtotaal WMO 7.131 8.212 1.080
Jeugdzorg
Geëscaleerde zorg 18- 1.879 1.662 -217
Maatwerkdienstverlening 18- 5.869 5.316 -553
Totaal Jeugdzorg 7.748 6.978 -770
Overig:
Samenkracht en burgerparticipatie 1.939 2.015 76
Wijkteams 1.747 1.587 -160
Subtotaal Overig: 3.686 3.602 -84
Totaal generaal Programma 6 Lasten 35.377 33.224 -2.153

Toelichting lasten hoeveel heeft het gekost?

Beleidsveld Participatie
Er is een nadelig saldo van € 2.380.000 Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door:

Arbeidsparticipatie
Het voordeel van € 203.000 ontstaat grotendeels door lagere lasten op participatie werkdeel (€ 154.000).
De lasten voor Participatie inburgering vallen lager uit dan verwacht. Een deel van de ontvangen rijksbijdrage van € 51.000 ten behoeve van de implementatie van de nieuwe wet Inburgering is nog niet ingezet.
De implementatie van de wet is uitgesteld, maar deze eenmalige rijksbijdrage ter bestrijding van implementatiekosten is al wel ontvangen. In het voorstel voor overheveling van budget naar 2021 is dit onderdeel verwerkt.

Begeleide participatie
Het voordeel van € 215.000 op Begeleide Participatie (Sociale werkvoorziening) ontstaat vrijwel volledig door lagere doorbelaste kosten. Dit betekent een verschuiving ten opzichte van andere onderdelen in de jaarrekening.

Inkomensregelingen
De lasten op inkomensregelingen zijn € 2.798.000 hoger dan begroot. Zonder echter de nieuwe tozo regeling, waren we op een voordeel uitgekomen van € 405.000. Deze specifieke coronamaatregel is budgettair neutraal in de jaarcijfers 2020 opgenomen. De uitvoering van de maatregel is door BZF gedaan. We hebben voor de tozo regeling € 3.203.000 uitgegeven in 2020. Dit is 100% vergoed door het Rijk, zie ook de baten.
De uitkeringslasten voor de Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen Gemeenten (BUIG) zijn lager dan begroot. Dit betreft de uitkeringen in het kader van de Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2004 (levensonderhoud startende ondernemers) en voor de inzet van loonkostensubsidie. Het aantal inwoners dat gebruik maakt van een bijstandsuitkering is licht gedaald. De inwoners die nog een bijstandsuitkering ontvangen hebben vaak een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Inwoners die makkelijker kunnen uitstromen hebben een baan gevonden en hoeven geen gebruik meer te maken van de bijstand. Hierdoor blijft het aantal inwoners met een uitkering redelijk stabiel.
De uitkeringen in het kader van de participatiewet vallen € 59.000 lager uit. Verder valt op dat de uitgaven voor de bijstandsverlening zelfstandigen BBZ (€ 75.000 voordeel), Bijzondere bijstand (€ 102.000 voordeel) en armoede- minimabeleid (€ 43.000) lager zijn dan begroot en vaak ook fors zijn gedaald ten opzichte van voorgaande jaren. Het is aannemelijk dat dit effecten zijn van de “corona-crisis”.
De doorbelaste kosten aan inkomensregelingen vallen € 86.000 lager uit. Dit betekent in principe een verschuiving ten opzichte van andere onderdelen in de jaarrekening.

 

Beleidsveld Wmo
Er is een voordelig saldo van € 1.080.000. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door:

Geëscaleerde zorg 18+
Het voordeel op geëscaleerde zorg 18+ van € 285.000 ontstaat grotendeels op Beschermd Wonen (BW). Jaarlijks wordt in de begroting een bedrag opgenomen als aandeel in het tekort op BW. Momenteel is BW financieel nog een centrumregeling, die vanuit de gemeente Leeuwarden/SDF wordt uitgevoerd. Dit jaar is voor het eerst geen bijdrage in het tekort BW van de centrumregeling verschuldigd. Er is mogelijk zelfs sprake van een overschot. De definitieve afrekening volgt nog in de loop van 2021. Het voordeel valt echter nog wat hoger uit als gevolg van afrekeningen en verrekeningen van voorgaande jaren.

Maatwerkdienstverlening 18+
Het voordelige saldo op maatwerkdienstverlening 18+ van € 606.000 ontstaat op verschillende onderdelen:

Schuldhulpverlening
De uitgaven voor schuldhulpverlening zijn €61.915 lager dan begroot. De gerealiseerde uitgaven zitten ver onder het niveau van 2018 (€175.376). Het verschil is vooral te verklaren doordat er als gevolg van de coronamaatregelen minder aanvragen zijn gedaan. Waarschijnlijk omdat men vanwege de situatie het afgelopen jaar financieel voorzichtiger is geworden en in bepaalde gevallen minder geld heeft uitgegeven (bijvoorbeeld vakanties).
Wmo Hulp bij het huishouden (HBH)
De uitgaven voor WMO HBH zijn € 107.000 hoger dan begroot. Het budget voor HBH staat onder druk vanwege het toenemende aantal cliënten. Aan kosten voor coronacompensatie over de periode maart tot juli 2020 is bijna € 18.000 verwerkt. Voor dit bedrag is geen zorg geleverd.
Wmo Begeleiding
De uitgaven voor Wmo Begeleiding zijn € 663.000 lager dan begroot. Het budget voor 2020 was gebaseerd op zelfs een toename van het uitgavenniveau van 2019 (jaarrekening bijna € 2,2 miljoen), waar de realisatie in de jaarrekening 2020 uit komt op ongeveer € 1,6 miljoen. Onze inschatting is dat dit voordeel eenmalig ontstaat vanwege de corona problematiek afgelopen jaar. Aan kosten voor coronacompensatie over de periode maart tot juli 2020 is bijna € 51.000 verwerkt. Voor dit bedrag is geen zorg geleverd.
Wmo Dagbesteding
De uitgaven voor Wmo Dagbesteding zijn bijna € 28.000 lager dan begroot. In de begroting was rekening gehouden met een iets grotere toename van het aantal cliënten. Aan kosten voor Corona-compensatie over de periode maart tot juli 2020 is bijna € 38.000 verwerkt.Voor dit bedrag is geen zorg geleverd.
Binnen de kosten voor Wmo vervoersvoorziening vanuit PGB is een bedrag van ruim € 58.000 opgenomen vanwege Corona omzetgarantie voor taxivervoer. Uiteindelijk is de realisatie voor 2020 binnen budget gebleven. De doorbelaste kosten vallen € 87.000 hoger uit dan begroot. Dit is een verschuiving ten opzichte van andere onderdelen in de jaarrekening.

Maatwerkvoorzieningen Wmo
Op Maatwerkvoorzieningen Wmo is een voordelig saldo ontstaan van € 190.000. Dit ontstaat door:
De uitgaven voor hulpmiddelen vallen € 222.000 lager uit dan begroot. Bij de voorjaarsnota 2020 hebben we een extra budget opgenomen voor de Wmo-hulpmiddelen. Dit hebben we gedaan vanwege problemen met de toenmalige leverancier, waardoor een leveringsachterstand ontstaan is. Met een andere leverancier is een nieuwe overeenkomst aangegaan met hogere tarieven. De extra kosten die hiermee gepaard gingen, vielen toch lager uit dan vooraf was ingeschat. Daarnaast heeft een opschoningsactie geleid tot lagere kosten. Hulpmiddelen binnen Wlz-instellingen worden per 1 januari 2020 gefinancierd vanuit de Wet Langdurige Zorg (Wlz). Hierdoor geldt een uitsterfconstructie voor deze hulpmiddelen binnen de Wmo. De doorbelaste kosten vallen € 37.000 hoger uit. Dit is een verschuiving ten opzichte van andere onderdelen in de jaarrekening.

Beleidsveld jeugdzorg
Er is een nadelig saldo van € 770.000. Toelichting per taakveld:

Geëscaleerde zorg 18-
De uitgaven voor geëscaleerde zorg vallen € 217.000 hoger uit dan begroot. Hier spelen drie zaken:
• De subsidies (voorschot betalingen) die we voor deze taken verstrekken zijn hoger dan de begrote bedragen. Zonder verrekening (terugbetaling van deze subsidies bijvoorbeeld in geval van minder cliënten), is op dit taakveld dus altijd sprake van een tekort.
• De definitieve afrekening van deze subsidies vindt vaak in april van het daaropvolgende jaar plaats. Eventuele verrekening wordt dus niet in de jaarrekening van het betreffende jaar verwerkt.
• De maatregelen die moeten zorgen voor een betere beheersing van de uitgaven (Grip op Jeugd) passen minder goed bij geëscaleerde zorg 18-. Een crisis is vaak niet te voorkomen en op de verwijzingen van kinderrechters, die de toegang vormen tot de Gecertificeerde Instellingen die jeugdbescherming en –reclassering uitvoeren, valt niet of nauwelijks te sturen. Dit betekent dat uitgaven op dit taakveld moeilijk beheersbaar zijn. Desalniettemin is er in de voorjaarsnota 2020 wel een richting geschetst hoe ook ten aanzien van deze casuïstiek mogelijk meer preventief opgetreden kan worden.

Maatwerkdienstverlening 18-
De uitgaven voor maatwerkdienstverlening 18- vallen € 553.000 hoger uit dan begroot. Dit tekort valt uiteen in drie brokken:
1. Onvolledige dekking van de Corona-compensatieregeling ten behoeve van zorgaanbieders. Door een beperkt aantal aanbieders is een beroep gedaan op deze regeling. Over de periode maart tot juli 2020 is een bedrag van bijna € 198.000 uitgekeerd. Deze vergoeding is niet volledig gedekt door het Rijk. Hiervoor is in de voorjaarsnota 2020 reeds gewaarschuwd. Voor dit bedrag is geen zorg geleverd.
2. Verrekening voorgaande jaren. Verrekeningen van zorgkosten over eerdere jaren leveren per saldo een nadeel op van € 78.000.
De doorbelaste kosten vallen € 87.000 lager uit dan begroot. Dit is een verschuiving ten opzichte van andere onderdelen in de jaarrekening.
3. Er is € 600.000 minder begroot op het budget Specialistische Jeugdhulp dan de werkelijke kosten over 2019. Het is gelukt om op dit budget in 2020 bijna € 300.000 minder uit te geven. Helaas leidt dat nog wel tot een overschrijding van € 320.000, maar daarmee is de toename van de kosten op dit punt ruimschoots gekeerd. Het verschil tussen begroting en rekening 2020 zit op hoofdlijnen in de volgende onderdelen:
Hogere kosten in duurzame trajecten (€ 112.000 nadeel).
Hogere kosten in hersteltrajecten (€ 41.000 nadeel).
Lagere kosten voor Kinderdagcentrum (KDC) trajecten (€ 33.000 voordeel)
Hogere kosten voor overig maatwerk (€ 50.000 nadeel)
Hogere kosten voor verblijf (€ 149.000 nadeel)

Overig
Er is een nadelig saldo van € 84.000. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door:
Een voordeel van € 72.000 bij het taakveld Samenkracht en burgerparticipatie. De projectleider van Bestemming Wolvega begint pas in 2021, we willen dit budget van € 100.000 dan ook graag meenemen naar 2021. Zie hiervoor het onderdeel incidentele budgetten van 2020 naar 2021. Er zijn meer exploitatiekosten geweest voor MFC 't Vlechtwerk, dit geeft een nadeel van € 38.000. Voor de onderdelen maatschappelijke dienstverlening en ouderenzorg is respectievelijk € 25.000 en € 22.000 niet besteed. Er is minder € 37.000 meer overhead doorbelast.
De kosten voor de wijkteams zijn voor de uitvoeringskosten WMO € 100.000 hoger uitgevallen en er is ook meer overhead doorbelast dan begroot, € 66.000

Baten, gegroepeerd naar beleidsveld baten

x € 1.000
Toelichting per beleidsveld: Rekening 2020 Begroting 2020 Verschil 2020
Participatie:
Arbeidsparticipatie -37 -23 -14
Begeleide participatie 0 0 0
Inkomensregelingen -10.580 -7.231 -3.349
Subtotaal Participatie -10.616 -7.253 -3.363
WMO:
Geëscaleerde zorg 18+ 0 0 0
Maatwerkdienstverlening 18+ 0 0 0
Maatwerkvoorzieningen (WMO) -142 -126 -16
Subtotaal WMO -142 -126 -16
Jeugdzorg
Geëscaleerde zorg 18- -33 -271 238
Maatwerkdienstverlening 18- -38 0 -38
Totaal Jeugdzorg -71 -271 200
Overig:
Samenkracht en burgerparticipatie -272 -251 -21
Wijkteams -20 0 -20
Subtotaal Overig: -292 -251 -41
Totaal generaal Programma 6 Baten -11.121 -7.900 -3.221

Toelichting baten hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020

Beleidsveld Participatie

TOZO
HIer staat de 100% vergoeding van het rijk voor de uitgaven die we hebben gedaan voor de tozo regeling € 3.203.000.

Beleidsveld WMO
Geen bijzonderheden

Beleidsveld jeugdzorg
Er is een nadelig saldo van € 200.000. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door:
Bij het onderdeel geëscaleerde zorg 18- is bij de voorjaarsnota € 271.000 extra baten voor Voogdij begroot. Dit bleek echter een onderdeel van het gemeentefonds te zijn en is dus dubbel geraamd, voor programma 6 een nadeel. Er waren echter ook extra baten vanwege afrekening crisishulp 2019 van SDF.

Overig
Geen bijzonderheden.

Mutaties reserves
Voor het begeleiden en uitwerken van de regiodeal worden plankosten gemaakt. Bij de voorjaarsnota dachten we € 110.000 kosten te maken waarvan er € 60.000 gedekt zou moeten worden uit de reserve investeringsambities. Slechts een klein is in 2020 uitgevoerd, de rest van het budget willen we meenemen naar 2021. Daarmee dan ook de dekking uit de reserve.

 

Programma 7 Volksgezondheid en Milieu

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
7.1 Volksgezondheid 1.191 1.293 1.308 101
7.2 Riolering 1.883 1.918 1.909 35
7.3 Afval 3.081 2.815 2.800 -266
7.4 Milieubeheer 977 1.120 940 144
7.5 Begraafplaatsen en crematoria 249 300 270 51
Totaal Lasten 7.381 7.447 7.227 66
Baten
7.2 Riolering -1.959 -1.957 -1.957 3
7.3 Afval -3.206 -3.082 -3.082 123
7.4 Milieubeheer -119 -115 -25 4
7.5 Begraafplaatsen en crematoria -167 -182 -182 -15
Totaal Baten -5.451 -5.336 -5.246 115
Saldo van lasten en baten -1.930 -2.111 -1.981 -181
Onttrekkingen
0.10 Mutaties reserves 349 276 276 -73
Stortingen
0.10 Mutaties reserves 26 25 25 -1
Saldo mutatie reserves 323 251 251 -72

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020

De lasten zijn lager (voordeel van € 66.000) en de baten zijn hoger (voordeel van € 115.000). Dit is per saldo een voordeel van € 181.000 ten opzichte van begroot.

Lasten
Volksgezondheid
Door corona hebben de meeste activiteiten op het gebied van GIDS en JOGG niet kunnen plaatsvinden. Ook Kansrijke Start heeft vertraging opgeleverd en de uitrol van Nu Niet Zwanger. Hierdoor is er een budget van € 92.000 niet besteed.

Riolering
De lasten voor het taakveld riolering vallen € 35.000 lager uit dan begroot. Voor het grootste deel komt dit omdat we er voor gekozen hebben om het nieuwe GRP in eigen beheer op te stellen. In de begroting was een bedrag opgenomen om een extern bureau in te huren. Deze kosten zijn nu dus bespaard . Een verdere toelichting op dit taakveld en de kostendekkendheid van de tarieven is opgenomen in de paragraaf lokale heffingen. 

Afval
Als gevolg van de coronacrisis zijn veel mensen tijdens de eerste lockdown hun huis gaan opruimen en de uitgestelde verbouwing nu toch gaan uitvoeren. Dit heeft geleid tot een forse verhoging van de afvalstromen op het brengstation. Dit is ook terug te zien in de opbrengsten, die hoger zijn dan begroot. De kosten voor het afvoeren van grof huishoudelijk afval zijn hoger dan de tarieven die wij op het brengstation rekenen, waardoor er bij iedere ton grof huishoudelijk afval dus geld bij moet (circa 300 ton meer grof huishoudelijk afval in 2020 dan gemiddeld over de laatste jaren tegen een verwerkingstarief van € 101,70 per ton, terwijl de inwoner € 40 per ton betaald). Daarnaast leidt de verhoging van de verbrandingsbelasting tot hogere kosten voor de afvalverwerking. Al met al is 2020 op het gebied van afval een bijzonder jaar geworden. 
Een verdere toelichting op dit taakveld en de kostendekkendheid van de tarieven is opgenomen in de paragraaf lokale heffingen. 

Milieubeheer
De lasten voor dit taakveld zijn € 144.000 lager dan begroot. Dit komt vooral omdat wij het incidentele budget wat samenhangt met de RRE-subsidie die wij hebben ontvangen, niet volledig in 2020 hebben uitgegeven. Dat is ook conform het beeld wat we eerder hebben geschetst, dat wij niet alle activiteiten in 2020 konden uitvoeren en dat deze dus doorlopen in 2021 (zie ook "Incidentele middelen van 2020 naar 2021"). Wij hebben uitstel voor de subsidieverantwoording ontvangen. Tevens is het incidentele budget voor het opstellen van de Regionale Energie Strategie Fryslân 1.0 (RES-Fryslân 1.0) niet volledig uitgegeven. Daarnaast zijn er minder personeelskosten doorbelast dan begroot. De bestrijding van de eikenprocessierups heeft in 2020 wel meer gekost dan begroot (nadeel € 21.000). Zie voor verdere toelichting bij actuele ontwikkelingen en gerealiseerd beleid.

Begraafplaatsen en crematoria
Bij de lasten staat een voordeel van € 51.000. De baten geven een nadeel € 15.000. Per saldo is dit een positief verschil van € 36.000 ten opzichte van de begroting. Dit verschil is te verklaren doordat er in 2020 meer nieuwe graven bij zijn gekomen in plaats van een bijzetting. 

Baten
Afval
De baten op het taakveld Afval zijn € 123.000 hoger dan begroot. De opbrengsten uit de afvalstoffenheffing zijn nagenoeg gelijk aan wat we bij de begroting hadden gedacht. HIer wordt een klein voordeel van € 8.000 behaald. Daarnaast zijn de opbrengsten vanuit het brengstation fors hoger dan begroot (€ 67.000). Zoals bij de toelichting op de lasten ook aangegeven, is dit toe te rekenen aan vooral de eerste lockdown in het voorjaar van 2020. Daarnaast zijn de vergoedingen die wij als gemeente krijgen voor het scheiden van het afval hoger dan begroot, wat een voordeel van € 25.000 oplevert. In 2020 is vanuit onze afvalverwerker Omrin dividend uitgekeerd naar aanleiding van het positieve bedrijfsresultaat 2019. Dit levert een voordeel op van € 16.000.

Mutaties reserves
Exploitatie afval
Uitgangspunt is een 100% kostendekking. Op begrotingsbasis sluit de exploitatie afval met een nadelig exploitatieresultaat van € 180.000. De werkelijke exploitatie sluit af met een tekort van € 304.000. Dit tekort wordt onttrokken aan de reserve afvalstoffenverwijdering. Zie hiervoor ook de paragraaf lokale heffingen.

Exploitatie riolering
Uitgangspunt is een 100% kostendekking. Op begrotingsbasis sluit de exploitatie riolering met een nadelig exploitatieresultaat van € 96.000. Het werkelijke exploitatieresultaat sluit met een tekort van € 45.000. Met name in de kapitaallasten zit een voordeel omdat nog niet alle geplande investeringen zijn afgerond en er dus nog niet wordt afgeschreven. Het tekort op de exploitatie is onttrokken aan de reserve vervanging/onderhoud riolering.

Reserve energietransitie
De structurele voeding van de bestemmingsreserve energietransitie bestaat uit de jaarlijkse huuropbrengsten van de zonneparken in Wolvega en Noordwolde. In 2020 is er € 26.000 toegevoegd aan de reserve. 

Investeringen

x € 1.000
Investeringen Totaal krediet krediet 2020 Realisatie 2020 Restant 31/12/2020 Overschot / tekort 2020 Naar 2021
Drinkvoorziening voor vee 2018 160 160 0 160 0 160
Stedelijke Wateropgave Wolvega-Zuid 2.100 79 14 65 65 0
Vervangen riolering 2020 607 607 425 182 0 182
Vervangen rioolgemalen (elektromechanisch) 2020 165 165 25 140 0 140
Aanleg hemelwaterriool 2020 89 89 14 75 0 75
Vervangen riolering 2018 en 2019 848 312 156 156 0 156
Vervangen rioolgemalen (elektromechanisch) 2019 151 116 103 13 13 0
Vervangen rioolvoertuig 100 100 103 -3 -3 0
Eindtotaal 4.220 1.628 839 789 75 713

Toelichting op investeringen

Drinkvoorziening voor vee
In 2020 is er een start gemaakt met de uitvoering. Maar door vertraging bij het bestellen van de materialen als gevolg van de corona zijn de werkzaamheden niet in 2020 afgerond. De verwachting is dat de werkzaamheden in 2021 worden afgerond.

Stedelijke Wateropgave Wolvega-Zuid
De eindafrekening van het project heeft in 2020 plaats gevonden.

Vervangen riolering 2018
In 2020 zijn uit dit krediet de maatregelen betaald die zijn uitgevoerd bij het riooloverstort in Munnekeburen. Daarnaast zijn uit dit krediet de kosten betaald voor het maken van het bestek voor het vervangen van de riolering en de aanleg van een regenwaterriool in de Hoofdweg te Nijeholtpade.

Vervangen riolering 2019
In 2020 zijn er op verschillende plekken in onze gemeente reparaties aan de riolering uitgevoerd. Het restant van het krediet wordt in 2021 ingezet bij de rioolvervanging .

Vervangen riolering 2020
Afrekening van de riolering en het plaatsen van pompputten voor de bergbezinkleiding in Oldeholtpade moet nog plaats vinden. Werk is eind 2020 uitgevoerd. Dit zelfde geldt voor de vervanging van de riolering en de aanleg van het regenwaterriool in de Hoofdweg in Nijeholtpade. Ook dit werk is eind 2020 afgerond. De afrekening vindt plaats in 2021.

Vervangen rioolgemalen (electromechanisch) 2019
In 2020 hebben wij het rioolgemaal aan de Hoofdweg net buiten Wolvega gerenoveerd.

Vervangen rioolgemalen (electromechanisch) 2020
Afrekening van de nieuwe pompen en besturing van de bergbezinkleiding in Oldeholtpade moet nog plaats vinden. Werk is eind 2020 uitgevoerd.

Aanleg hemelwaterriool 2020
In 2020 in bij de uitstroom van het hemelwaterriool in Oosterstreek maatregelen uitgevoerd om de oever van de watergang waarop wordt geloosd te beschermen tegen uitspoelen.
Het restant van het krediet wordt ingezet bij de aanleg van hemelriool dat wordt uitgevoerd in 2021.

Programma 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing

Hoeveel heeft het gekost?

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 214 195 128 -19
8.1 Ruimtelijke ordening 531 613 763 81
8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) 1.539 1.463 1.463 -76
8.3 Wonen en bouwen 1.029 1.037 1.065 8
Totaal Lasten 3.313 3.308 3.418 -5
Baten
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden -20 -16 -16 4
8.1 Ruimtelijke ordening -12 0 0 12
8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) -1.576 -1.463 -1.463 113
8.3 Wonen en bouwen -701 -592 -592 109
Totaal Baten -2.309 -2.071 -2.071 238
Saldo van lasten en baten -1.004 -1.237 -1.348 -233
Onttrekkingen
0.10 Mutaties reserves 0 128 100 128
Stortingen
0.10 Mutaties reserves 2.299 0 0 -2.299
Saldo mutatie reserves -2.299 128 100 2.427

Toelichting hoeveel heeft het gekost?

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn hoger (nadeel van € 5.000) en de baten zijn hoger (voordeel van € 238.000). Dit is per saldo een voordeel van € 233.000 ten opzichte van begroot.

Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
De woningterreinen in dit taakveld worden toegelicht in de paragraaf grondbeleid en onder toelichting op de balans onder voorraad (vlottende activa).
Het verschil tussen de gerealiseerde baten en lasten laat het saldo van de getroffen voorziening en de winstnemingen zien (€ 37.000 voordeel). 

Lasten
Ruimtelijke ordening
De lasten voor dit taakveld zijn € 81.000 lager dan begroot (voordeel). Dit wordt veroorzaakt door dat de verwachte implementatiekosten voor de omgevingswet niet zijn gemaakt. Dit heeft natuurlijk alles te maken met het uitstellen van de wet. Wij willen dit incidentele budget voor de implementatie van de wet graag meenemen naar 2021, zodat wij onze organisatie goed kunnen voorbereiden op de nieuwe wet per 1-1-2022. Zie ook "Incidentele middelen van 2020 naar 2021".

Baten
Wonen en bouwen
De baten voor het taakveld Wonen en bouwen, bestaan uit de leges voor de omgevingsvergunningen, waaronder de bouwvergunningen. De bouwleges die wij in 2020 hebben ontvangen zijn fors hoger dan begroot. De oorzaak hiervoor is twee-ledig. Enerzijds de coronacrisis, waardoor veel mensen toch zijn gestart met het verbouwen van hun woning en anderzijds nieuwe bouwregels die per 1-1-2021 van kracht zijn en waarin er strengere eisen worden gesteld aan de maximale energiebehoefte van onder meer nieuwe te bouwen woningen. Veel mensen hebben eind 2020 toch nog de benodigde bouwvergunningen aangevraagd, om niet onder de nieuwe regelgeving te vallen. Zie ook paragraaf lokale heffingen. 

Mutaties reserves
Onttrekkingen: De begrote onttrekkingen betreffen de onttrekking vanuit de reserve investeringsambities voor het voorbereidingsbudget projecten openbare ruimte (€ 100.000, zie programma 2) en voor de energieadviezen op onze gemeentelijke panden, welke budget (€ 28.000) is overgeheveld uit 2019. In 2020 zijn geen kosten gemaakt voor beide budgetten, waardoor de daadwerkelijke onttrekking aan de reserve op nul staat.
Stortingen: Bij het opstellen van de begroting 2020 was nog niet bekend dat bij de jaarrekening 2019 de voorziening precariobelasting (Algemene Dekkingsmiddelen) zou vervallen en de opbrengst van de precariobelasting vanaf dan in de reserve investeringsambities (via programma 8 ) zal worden gestort. Dit is ook niet bij een van de tussenrapportages gewijzigd. Wel is het nadeel in programma 8 een voordeel op het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen. Zie voor nadere toelichting het onderdeel begrotingsrechtmatigheid.

Investeringen

x € 1.000
Investeringen Totaal krediet krediet 2020 Realisatie 2020 Restant 31/12/2020 Overschot / tekort 2020 Naar 2021
Alg.budget investeringskalender + ambities 2018 1.220 794 0 794 0 794
Rottige Meente 150 150 0 150 0 150
Voorbereidingskrediet centrumontwikkeling Wolvega 400 400 172 228 0 228
Eindtotaal 1.770 1.344 172 1.172 0 1.172

Toelichting op investeringen

Algemeen budget investeringskalender + ambities 2018
Van dit algemene krediet is in 2020 € 400.000 ingezet als voorbereidingskrediet centrumontwikkeling Wolvega. Het restant van het krediet (€ 794.000) nemen we mee naar 2021. 

Rottige Meente
Het krediet voor de Rottige Meente is in 2020 niet ingezet. Uw raad heeft onlangs een voorstel aangenomen voor de besteding van dit krediet in relatie tot de zuidelijke poort. Het krediet van 2020 nemen we mee naar 2021 om uitvoering te geven aan het project. 

Voorbereidingskrediet centrumontwikkeling Wolvega
In 2020 zijn diverse activiteiten verricht waarvan de kosten op dit voorbereidingskrediet zijn geboekt. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar Programma 2. Het restant van het voorbereidingskrediet nemen we mee naar 2021. 

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Algemene dekkingsmiddelen

Bedragen x €1.000
Exploitatie Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Lasten
0.5 Treasury -192 -167 -167 25
0.61 OZB woningen 198 194 194 -4
0.62 OZB niet-woningen 193 177 177 -16
0.64 Belastingen overig 69 2.467 2.467 2.398
3.4 Economische promotie 58 58 58 0
Totaal Lasten 326 2.729 2.729 2.403
Baten
0.5 Treasury -69 -107 -107 -38
0.61 OZB woningen -3.096 -2.984 -2.984 112
0.62 OZB niet-woningen -1.810 -1.802 -1.802 8
0.64 Belastingen overig -2.437 -2.441 -2.441 -4
0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds -47.831 -46.102 -45.404 1.729
3.4 Economische promotie -159 -199 -199 -39
Totaal Baten -55.402 -53.635 -52.937 1.768

Toelichting

Jaarrekening 2020 ten opzichte van actuele begroting 2020
De lasten zijn lager (voordeel € 2.403.000 ) en de baten zijn hoger (voordeel € 1.768.000). Dit is per saldo een voordeel van € 4.171.000 ten opzichte van de actuele begroting.

Treasury
Op het taakveld treasury staat de rente die we moeten betalen over de korte en langlopende geldleningen die we zijn aangegaan. De rente die we aan de grondexploitatie (2,62%) en overige investeringen (rekenrente 2%) mogen toerekenen worden hierop in mindering gebracht. Wat resteert is het renteresultaat. De lasten en baten op het taakveld Treasury over 2020 zijn per saldo € 13.000 positief.

OZB woningen en niet-woningen
De verwachte opbrengst OZB over 2020 was afgerond € 4,8 miljoen. De werkelijke opbrengst blijkt afgerond € 4,9 miljoen. Deze hogere opbrengst wordt, ondanks de tariefverlaging, verklaard door de hoger dan verwachte WOZ-waarde van woningen.

Belastingen overig
Er is een onderbesteding op dit budget van € 2.398.000. Bij het opstellen van de begroting 2020 was nog niet bekend dat bij de jaarrekening 2019 de voorziening precariobelasting (Algemene Dekkingsmiddelen) zou vervallen en de opbrengst van de precariobelasting vanaf dan in de reserve investeringsambities (via programma 8 ) zal worden gestort. Dit is ook niet bij een van de tussenrapportages gewijzigd. Wel is het nadeel in programma 8 een voordeel op het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen.
De daadwerkelijke opbrengsten van de reclamebelasting zijn hoger dan begroot. De begroting is niet aangepast aan de nieuwe belastingverordening, waardoor het grote verschil wordt verklaard.
De inkomsten die wij vanuit de reclamebelasting ontvangen, betalen wij 1 op 1 door aan het ondernemersfonds. Dit vindt plaats in programma 3. De uitgaven hierop zijn dus ook hoger, waardoor het resultaat voor de gemeente nul is.

Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds
Het gemeentefonds is onze grootste inkomstenpost. Het kent voor 2020 de volgende soorten uitkeringen: 1) de Algemene uitkering, 2) de integratie-uitkering Sociaal domein en 3) de decentralisatie- en (overige) integratie-uitkeringen. In Weststellingwerf voegen we zowel op begrotingsbasis als bij de jaarstukken de Algemene uitkering (categorie 1) en de decentralisatieuitkeringen samen.

1. Algemene uitkering
In 2020 hebben we € 42,1 miljoen aan algemene uitkering ontvangen, zo'n € 1,3 miljoen meer dan we hadden begroot. Belangrijke reden van deze overschrijding is dat het Rijk de gemeenten via het gemeentefonds heeft gecompenseerd voor diverse genomen coronamaatregelen. Voor meer informatie over de coronacompensatie pakketten en de financiële gevolgen verwijzen we u naar de paragraaf Gevolgen corona. Tevens hebben we afrekeningen van voorgaande jaren ontvangen.

2. Integratie-uitkering Sociaal domein
In 2019 is de integratie-uitkering Sociaal domein (die samenhing met de decentralisatie van taken) voor het grootste deel overgeheveld naar de Algemene uitkering. Uitzondering hierop zijn de onderdelen "Voogdij/18+" en "participatie" (WSW) waar we nog wel een afzonderlijke integratie-uitkering voor ontvingen. Voor deze onderdelen kregen we in 2020 ruim € 400.000 meer dan we vooraf hadden begroot. De toename heeft met name te maken met de integratie-uitkering Inburgering en de uitgekeerde corona compensatie SW bedrijven.

Economische promotie
De opbrengst van de toeristenbelasting is € 36.000 lager dan begroot vanwege corona en de genomen maatregelen van het Rijk voor de toeristische sector.

x € 1.000
Gemeentefonds ( - = nadelig) 2020
Raming conform Najaarsnota 2020
Algemene uitkering 41.849
Integratie-uitkering Sociaal domein 5.711
Totaal raming gemeentefonds Najaarsnota 2020 47.560
Raming bij December-circulaire 2020
Algemene uitkering 41.973
Integratie-uitkering Sociaal domein 5.711
Totaal raming gemeentefonds bij December-circulaire 2020 47.684
Correctie Gemeentefondsuitkering 2020 75
Totaal gemeentefonds 2020 47.759
Afrekening 2018 42
Afrekening 2019 30
Totaal in jaarrekening 2020 47.831

Overzicht kosten overhead

Overzicht kosten overhead

De definitie van overhead uit het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) luidt: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces.
Alle bedrijfskosten die direct verbonden zijn aan activiteiten die gericht zijn op de externe klant vallen hier dus niet onder maar zijn in de betreffende taakvelden opgenomen.

De bedrijfskosten die wel gerekend worden tot de overhead zijn:

  • Personele kosten (alleen leidinggevenden en interne afdelingen)
  • Huisvesting
  • ICT
  • Communicatie
  • Overige bedrijfsvoeringskosten

Toerekening aan kostendekkende activiteiten
Alle directe kosten zijn rechtstreeks toegerekend aan de taakvelden. Voor taakvelden waar kostendekkende tarieven het uitgangspunt zijn, zoals bij de exploitatie afvalinzameling en riolering, wordt een opslag voor de overheadkosten toegepast. De opslag is een percentage van de directe salariskosten. De overhead waarmee wij in 2020 hebben gerekend is 85%.

x € 1.000
Overhead Werkelijk 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Verschil begroot - werkelijk
Personeel 6.860 6.663 6.413 -196
Huisvesting 1.358 1.375 1.374 18
ICT 711 715 715 4
Overige bedrijfsvoeringskosten 159 169 250 10
Communicatie 68 80 80 11
Totaal Overhead 9.155 9.002 8.832 -153
Toerekening aan kostendekkende activiteiten -764 -804 -804 -40
Totaal Exploitatieontlastend -764 -804 -804 -40
Eindtotaal 8.391 8.199 8.028 -193

Toelichting overhead kosten

Personele kosten
De personele lasten op dit taakveld kennen een nadeel van € 196.000. Dit nadeel is deels ontstaan door een nabetaling aan de belastingdienst van € 113.800 vanwege gewijzigde wetgeving rondom corona. Het gaat hier dan om de fiscalisering van reiskosten. Hiertegen is wel bezwaar gemaakt (landelijk).
De rest van het verschil is te verklaren door onder andere de inhuur van leidinggevenden als gevolg van langdurige ziekte. De vaste kosten blijven daarbij gewoon doorlopen, maar ook de extra kosten voor de inhuur komen daar bovenop. Volgens de definitie van overhead, vallen leidinggevenden volledig onder de overhead. Hierbij wordt opgemerkt dat het totale budget voor salarissen niet is overschreden. Dit staat nader toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.

Toerekening aan kostendekkende activiteiten
Aan de grondexploitaties zijn minder overheadlasten toegerekend dan begroot. Dit komt doordat er een fout in de berekening van de toe te rekenen directe uren en overheadkosten is gemaakt bij het opstellen van de begroting. Dit levert een nadeel op voor de algemene dienst van € 26.000. Voor 2021 is dit gecorrigeerd. 
Omdat het project bermverharding on hold is gezet in afwachting van de aanleg van de glasvezel, zijn hier in 2020 geen overheadkosten aan toegerekend (nadeel € 14.000).

Investeringen

x € 1.000
Investeringen Totaal krediet krediet 2020 Realisatie 2020 Restant 31/12/2020 Overschot / tekort 2020 Naar 2021
Vervanging en uitbreiding werkplekken en -voorzieningen 250 250 193 57 0 57
Vervanging inrichting restaurant gemeentehuis 50 50 0 50 0 50
Vervangingsbudget automatisering 2019 (Microsoft) 240 240 6 234 0 234
Vervangingen automatisering 2018 300 53 25 28 28 0
Vervangingen automatisering 2019 960 163 148 15 15 0
ICT ontwikkelingen 2019 460 90 58 32 32 0
Informatiseringsjaarplan 2019 450 59 3 56 0 56
Laptops Ooststellingwerf/Opsterland 0 0 161 -161 -161 0
100 % retour laptops Ooststellingwerf / Opsterland 0 0 -161 161 161 0
Vervangingsbudget automatisering 2020 630 630 161 469 0 469
Budget informatisering 2020 450 450 311 139 0 139
Tractie 2020 380 380 347 33 33 0
Tractie 2019 180 50 50 0 0 0
Eindtotaal 4.350 2.415 1.303 1.112 107 1.005

Toelichting op investeringen

Tractie 2019

  • Vervanging van rioolvoertuig: medio 2020 is het nieuwe voertuig geleverd. Dit is de vervanger van de BE combi uit. 2005. Het voertuig is geleverd en opgebouwd door regionale bedrijven.
  •  Vervanging van onze Snippercombi. Eind 2020 is de nieuwe machine geleverd ter vervanging van een oude snippercombi uit 1993 die kapot is gegaan en niet meer te repareren viel. De machine is geleverd door lokale dealer binnen beschikbare budget.

Tractie 2020

  • Project: vervanging van haakarmvrachtauto (MAN 400 met opbouwkraan bouwjaar respectievelijk 2010 en 2005). Het nieuwe voertuig is een Volvo FMX 460 met kraan en haakarm. De aankoop is ruim binnen beschikbare budget en levering vindt plaats een door regionale dealer.

Overige:

  • Mcconnel armmaaier ter vervanging van oude armmaaier
  • Rom compact rior ten behoeve van onderhoud rioleringen
  • IVECO daily pick-up jong gebruikt (bouwjaar 2018) ter vervanging Mitsubisi canter bouwjaar 2008
  • Case Farmall 75 A tractor ter vervanging van Steyr 375 compact bouwjaar 2005 (defect) bij lokale dealer
  • Schouten Panda maaizuigcombi voor onderhoud extensief groen ter vervanging van de oude Schouten grasveegmachine;
  • Nieuwe Volvo EC 180E minigraafmachine bij locale dealer (uitbreiding)

Informatiseringsjaarplan 2019
Een tweetal projecten zijn nog niet afgerond en er komen in het eerste kwartaal van 2021 nog facturen hiervoor. Voorstel is om dit krediet over te hevelen naar 2021, daarna kan het krediet worden gesloten.

Budget Informatisering 2020
Het restant wordt veroorzaakt door het feit dat projecten vanuit 2020 doorlopen in 2021 en facturatie eveneens in 2021 zal plaatsvinden.

Vervangingsbudget automatisering 2018 & 2019
Deze kredieten kunnen worden afgesloten.

Vervangingsbudget automatisering 2019 (Microsoft)
Deze investering is onttrokken uit het vervangingsbudget automatisering 2019 en dient voor vervanging van Microsoft 2013 licenties. Er is voor gekozen een apart krediet te creëren, omdat eerst Office 2010 wordt vervangen door Office 2013 en het komende jaar duidelijk moet worden in welke tempo en welke omvang (aantal gebruikers) we de komende jaren overgaan naar Microsoft 365.

Vervangingsbudget automatisering 2020
Dit bedrag moet beschikbaar blijven in 2021 en is gereserveerd voor vervanging van een groot deel van de netwerkswitches (in 2020 is een deel vervangen). Qua software is recent opdracht verstrekt voor de inrichting van een nieuwe website voor de drie gemeenten. Facturen worden in 2021 verwacht. De vervanging van Sophos (antivirus) is met een jaar uitgesteld en wordt in 2021 opgepakt. Daarom wordt voorgesteld om € 469.000 mee te nemen naar 2021.

Laptops Ooststellingwerf/Opsterland
Deze investeringskredieten zijn gecreëerd om de aanschaf van laptops ten behoeve van de beide gemeenten te kunnen activeren. De kapitaallasten worden de komende jaren bij de betreffende gemeente in rekening gebracht.

ICT ontwikkelingen 2019
Het krediet kan worden afgesloten.

Werkplekken en werkplekvoorzieningen
Onder andere transities in het Sociaal domein, OWO samenwerking, groen zelf doen, veranderingen in het omgevingsrecht, privacywetgeving leidden de afgelopen jaren tot groei in fte’s en dus tot uitbreiding van werkplekken en voorzieningen. Tot nu toe is deze groei opgevangen binnen bestaande middelen maar deze ruimte is er niet meer. De budgetten groeiden niet mee met de aantallen medewerkers. Gefaseerd (2020 en 2021) gaat het om een investering in flexibele werkplekken en voorzieningen.

Inrichting restaurant gemeentehuis
Door corona is dit inrichtingsplan on-hold gezet. In 2021 gaan we de inrichting oppakken in combinatie met de ontmoetingsruimten. Voorstel is om dit krediet in zijn geheel over te hevelen naar 2021.

Vennootschapsbelasting

Vennootschapsbelasting

x € 1.000
Vennootschapsbelasting Rekening 2020 Actuele begroting Primitieve begroting Verschil begroot - werkelijk
Te betalen VPB 0 0 0 0
Totaal 0 0 0 0

 

De afvalinzameling en -verwerking wordt gedaan door Omrin. Omrin heeft geen vaststellingsovereenkomst (VSO) met de Belastingdienst gesloten met betrekking tot de opbrengsten uit huishoudelijke afvalstromen. Deze opbrengsten verlagen de aan de gemeente doorbelaste kosten en Omrin geeft deze opbrengsten niet zelf aan. Daarom moet de gemeente deze opbrengsten aangeven als belaste bate. Over 2018 hebben we een aanslag gekregen van totaal € 63. In 2019 hebben wij voor het eerst aangifte gedaan voor de Vennootschapsbelasting 2016 en 2017.

Onvoorziene uitgaven

Tabel onvoorziene uitgaven

x € 1.000
Overzicht onvoorziene uitgaven Rekening 2020 Actuele begroting Primitieve begroting Verschil begroot - werkelijk
Stelpost algemene risicobeheersing 0 0 0 0
Stelpost onvoorziene uitgaven 0 30 30 30
Totaal 0 30 30 30

Toelichting tabel onvoorziene uitgaven

Stelpost algemene risicobeheersing
In 2020 is de stelpost risicobeheersing van € 500.000 ingezet bij de begroting 2020 om begrotingssaldo positief te krijgen.

Stelpost niet voorziene uitgaven
Er is in 2020 geen beroep gedaan op het bedrag voor de stelpost onvoorzien incidenteel van € 30.000.

Begrotingsrechtmatigheid

Begrotingsrechtmatigheid

In een aantal programma's zijn de uitgaven hoger geweest dan het door de raad geautoriseerde bedrag.
De kadernota rechtmatigheid van het BBV zegt hier onder andere het volgende over:

Begrotingscriterium
Bij de rechtmatigheidscontrole vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. In de toelichting op het Besluit Accountantscontrole decentrale overheden (BADO) wordt begrotingsrechtmatigheid omschreven als:
“Financiële beheershandelingen, die ten grondslag liggen aan de baten en lasten, alsmede de balansposten, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en hiermee samenhangende programma’s (begrotingscriterium). In de begroting zijn de maxima voor de lasten vermeld die door de raad zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma, de toereikendheid van het begrotingsbedrag, alsmede het begrotingsjaar van belang zijn.”
 
Begrotings- en investeringskredietoverschrijdingen
Begrotingsafwijkingen en -overschrijdingen (beleidsmatig en/of financieel) behoeven autorisatie door de gemeenteraad. In de regel zullen begrotingswijzigingen vooraf door het college aan de raad worden voorgelegd ter autorisatie. Hiermee wordt toestemming gevraagd voor het te realiseren beleid en voor de besteding van het benodigde bedrag. Slechts indien de omstandigheden een autorisatie vooraf niet mogelijk maken, zal achteraf een begrotingswijziging moeten worden voorgelegd. Indien de raad ermee instemt wordt de besteding alsnog geautoriseerd en is deze rechtmatig. Begrotingswijzigingen moeten volgens de Gemeentewet tijdens het jaar zelf nog aan de gemeenteraad worden voorgelegd.
Indien een wijziging niet meer in het jaar zelf is voorgelegd zijn bestedingen boven het begrotingsbedrag strikt genomen onrechtmatig. Toch kan voor de accountant bij de controle vaststaan dat een aantal (begrotings)overschrijdingen binnen de beleidskaders van de gemeenteraad vallen. 
 
Er zijn verschillende typen begrotingsoverschrijdingen die beschreven staan in de kadernota rechtmatigheid van de commissie BBV. In onderstaande tabel is weergegeven welke overschrijdingen hebben plaatsgevonden. Onder de tabel staat de toelichting hierop.
 
In deze jaarrekening gaat het om de volgende type overschrijdingen:
A. Kostenoverschrijdingen die geheel of grotendeels worden gecompenseerd door direct gerelateerde opbrengsten, bijvoorbeeld via subsidies of kostendekkende omzet.
B. Kostenoverschrijdingen bij open einde (subsidie)regelingen. Vaak blijkt vanwege dit open karakter in het kader van het opmaken van de jaarrekening een (niet eerder geconstateerde) overschrijding.
 
 

Tabel begrotingsrechtmatigheid

x € 1.000
Overzicht overschrijdingen Rekening 2020 Actuele begroting 2020 Primitieve begroting 2020 Overschrijding
0 Bestuur en Ondersteuning 2.622 2.575 2.571 -47
3 Economie 728 705 705 -23
6 Sociaal Domein 35.377 33.224 31.362 -2.153
8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing 5.612 3.308 3.418 -2.304
Overzicht kosten overhead 14.260 14.043 13.545 -216

Toelichting op de tabel begrotingsoverschrijding

Programma 0
De grootste oorzaak is de storting in de voorzieningen voor de wethouderspensioenen € 206.000. Dit is een gevolg van een lagere rekenrente. Deze berekening wordt altijd pas aan het einde van het jaar bekend. Dan kunnen we dit niet meer meenemen in een begrotingswijziging en kan de raad dit niet meer autoriseren. Vanwege ook meevallers in dit programma is de overschrijding beperkt gebleven tot € 47.000.
Soort overschrijding B: Vanwege het pas aan het einde van het jaar bekende renteberekening kon deze overschrijding niet eerder worden geconstateerd.

Programma 3
De afwijking op dit taakveld wordt veroorzaakt door de wijziging in de tarieven van de reclamebelasting. De verhoogde opbrengst van reclamebelasting (zie algemene dekkingsmiddelen) leidt in dit taakveld tot hogere kosten (opbrengsten en kosten zijn aan elkaar gelijk). Dit is in de begroting nog niet aangepast.
Soort overschrijding A: Deze kostenoverschrijding heeft plaats op het programmaniveau. De dekking van deze overschrijding staat in een ander programma.

Programma 6
De overschrijding op dit programma met € 2.304.000 wordt veroorzaakt door de TOZO regeling voor een bedrag van € 3.203.000. De specifieke coronamaatregel is voor ons uitgevoerd door BZF en pas in februari 2021 was duidelijk hoeveel daadwerkelijk ten laste van 2020 is uitgegeven. Echter, de bijdrage van het rijk, ter hoogte van hetzelfde bedrag, staat hiertegenover bij de baten. Omdat de bedragen bij de najaarsnota nog niet bekend waren is de begroting ook niet aangepast op dit punt.
Soort overschrijding A: Deze kostenoverschrijding worden in hetzelfde programma voor hetzelfde bedrag gecompenseerd door baten.

Programma 8
De overschrijding op dit programma wordt veroorzaakt door de storting van de opbrengst precariobelasting in de reserve investeringsambities.
In 2019 zijn de beroepen tegen de precariobelasting ingetrokken waardoor de voorziening precariobelasting kon worden opgeheven. Bij de jaarrekening 2019 is het saldo van de voorziening precariobelasting dan ook geheel gestort in de reserve investeringsambities.
Bij het opstellen van de begroting 2020 was nog niet bekend dat bij de jaarrekening 2019 de voorziening precariobelasting (Algemene Dekkingsmiddelen) zou vervallen en de opbrengst van de precariobelasting vanaf dan in de reserve investeringsambities (via programma 8 ) zal worden gestort. Dit is ook niet bij een van de tussenrapportages gewijzigd.
Echter, wij interpreteren de besluiten van uw raad inzake de begrotingen 2020 en 2021 en de vaststelling van de jaarstukken 2020 als zodanig als ware dit een begrotingswijziging om de opbrengst van de precariobelasting niet meer toe te voegen aan de voorziening precariobelasting, maar te storten in de reserve investeringsambities. Overigens is het nadeel in programma 8 een voordeel op het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen.
Soort overschrijding A: Deze kostenoverschrijding vindt plaats op het programmaniveau. De dekking van deze overschrijding staat in een ander programma.

Overhead
Het nadeel op het onderdeel overhead is hoofdzakelijk ontstaan door een naheffing van de belastingdienst van € 113.800 .
Wij zijn eind 2020 geconfronteerd met een veranderde opstelling van de belastingdienst. Deze verandering betreft de belastingtechnische uitruilmogelijkheid van de individuele medewerker om een deel van het brutosalaris in te zetten voor een compensatie van reiskosten woon-werkverkeer. Op dit moment is het standpunt van de belastingdienst dat deze compensatie alsnog belast dient te worden. Voor de gemeente Weststellingwerf betekent een naheffing van € 113.800. In de loop van 2021 zullen wij, net als andere gemeenten, bezwaar aantekenen tegen deze naheffing.
Het overige verschil wordt veroorzaakt doordat bij de verdeling van de directe salariskosten bij de begroting meer naar de taakvelden is verdeeld dan bij de realisatie. Dit is dus een nadeel bij de overhead, maar een voordeel bij de programma's.
Soort overschrijding B: Wij konden bij het opstellen van de najaarsnota nog niet weten dat we een naheffing van de belastingdienst zouden krijgen.

 

Publicatiedatum: 30-04-2021

Inhoud